7 Eylül 2013 Cumartesi

Raşomon'u Hatırlamak

Yıllar önce, Ankara'da ya Çağdaş Sahne'de ya da Sanatevi'nde izlemiştim Akira Kurosawa'nın Ran filmini. Sinemanın karanlığında, cebimdeki küçük deftere notlar aldığımı hatırlıyorum. Neler yazdığım aklımda değil. Oysa o yaşımda, o ruh halimde filmin bana ne notlar aldırttığını görmek isterdim bugün. Biraz kaba bir arşivcilik, hatta çöpçülük oluyor ama eski defterleri atmamak lazım.

Sonrasında, video döneminin olanakları çerçevesinde bulabildiğim bütün Kurosawa filmlerini izledim. Ama bir tanesi kurguya bakışımda dönüştürücü etki yaptı. Bir daha izlemekten yorulmadım; bir daha, bir daha... Kurgu deyince sinemaya meraklı olanlar hangi filmden söz ettiğimi anlamışlardır: Raşomon.


Benzersiz Japon yazar Akutagava'nın bir kısa hikayesinden esinlenerek yazılan senaryo, Kurosawa'nın elinde gerçek anlamda bir başyapıta dönüşmüştü. Çoklu anlatımın, anlatı katmanlarını her adımda artırmanın, bakış açısı değiştirmenin bütün anahtarlarını neredeyse bir ders niteliğinde sunan film, aynı zamanda heyecan dolu bir maceranın, gizemin hatta giderek korku ögelerinin buluştuğu bir şenlik sunuyordu izleyicisine. İçimde Kim Var adlı romanımı yazarken, tekrar tekrar izlediğim, Yurttaş Kane ile birlikte bu filmin kurgu yapısını oluşturmakta faydalandığım bir film oldu.

Boğaziçi Üniversitesi yayınları tarafından Akutagava'nın öyküleri yayınlanınca, Raşomon senaryosunun oluşumu konusunda tekrar çalışma olanağı da buldum. (Bu kitapla ilgili olarak yazdığım yazı yine Fil Uçuşu'nda yer aldı: http://filucusu.blogspot.com/2010/09/baudelairein-bir-dizesi-bile-daha.html )

Kurosawa'nın ölüm yıldönümü bugün. Aklıma gelmişken bu notları düşmek istedim. Henüz izlememiş olanlara Raşomon'u, okumamış olanlara Akutagava'nın öykülerini önererek.



1 yorum:

pınar akıncı dedi ki...

Benim iktisat tarihi diye adlandırdığ ım economy, society and civilization adlı dersimde ödev sayesinde izleme olanağı bulmuştum, kurgusunun yanında konu olarak da altında çok özel mesajlar barındıran başarılı bir film, konusunun geçmesine çok sevindim:)